Wat doet de gemeenteraad

De gemeenteraad bepaalt de hoofdlijnen van het beleid van de gemeente en controleert of het beleid goed wordt uitgevoerd. De gemeenteraad houdt zich bezig met allerlei onderwerpen die voor de stad en de inwoners van belang zijn.

Wat u moet weten

Taken

De gemeenteraadsleden hebben 3 belangrijke taken:

  • De inwoners van Groningen vertegenwoordigen. Dat doen ze door contact met de bevolking te hebben om te weten wat er speelt. Zo kunnen ze bij het nemen van besluiten de belangen van de inwoners goed afwegen.
  • De hoofdlijnen van het beleid van de gemeente bepalen. De gemeenteraad besluit bijvoorbeeld hoeveel geld waaraan wordt besteed (gemeentebegroting). Ook besluit de gemeenteraad over gemeentelijke wetten (verordeningen). Vaak gaat het over onderwerpen die veel inwoners aangaan zoals wonen, werken, cultuur en recreatie. Een plan gaat alleen door als de meerderheid van de gemeenteraad het ermee eens is.
  • Controleren of het college van burgemeester en wethouders (B&W) het afgesproken beleid goed uitvoert. De gemeenteraad kan hierbij de onafhankelijke Rekenkamercommissie inschakelen.

Politieke instrumenten

De gemeenteraadsleden kunnen verschillende instrumenten gebruiken om hun taken uit te voeren:

  • Zelf met een idee voor beleid komen (initiatiefvoorstel).
  • Aanpassing van een raadsvoorstel voorstellen (amendement).
  • De gemeenteraad over een bepaald onderwerp een standpunt laten innemen (motie).
  • Verzoek indienen om vragen te stellen over een onderwerp dat niet op de agenda van de raadsvergadering staat (recht van interpellatie).
  • Een zogeheten actualiteitendebat aanvragen (spoeddebat) over een actuele kwestie op momenten tussen raadsvergaderingen in.
  • Schriftelijke vragen aan het college van B&W stellen (vragenrecht).
  • Meer informatie over een onderwerp aan het college van B&W vragen (recht van inlichtingen).
  • Verzoek indienen om onderzoek naar een onderwerp te doen (recht van onderzoek).
  • Het recht om te bepalen hoeveel geld er voor welk plan of beleidsonderwerp beschikbaar komt (budgetrecht).

Ondersteuning

De gemeenteraad wordt ondersteund door de Griffie. Gemeenteraadsleden kunnen ook hulp vragen aan medewerkers van de gemeente, bijvoorbeeld bij het voorbereiden van een initiatiefvoorstel.

Gedragscode

Voor de gemeenteraad van Groningen geldt de Gedragscode voor politiek ambtsdragers (pdf 736 kB). Dit zijn richtlijnen voor zaken als belangenverstrengeling, geschenken en houding en gedrag. De gedragscode geldt voor alle 'politieke ambtsdragers', dat zijn raadsleden, wethouders en burgemeester.