Het aantal leerlingen dat zonder startkwalificatie het onderwijs verlaat, is het schooljaar 2008/2009 opnieuw sterk gedaald: van 928 naar 799. Dit is het laagste aantal van de afgelopen vijf jaar. Deze cijfers staan in het jaarverslag Leerplicht/RMC/ZAR van de gemeente Groningen. Het verslag geeft inzicht in de ontwikkelingen en resultaten bij de leerplicht-handhaving en de activiteiten die de afdeling Leerlingzaken van de gemeente uitvoert op het gebied van preventie en bestrijding van voortijdig schoolverlaten.
Het aantal voortijdig schoolverlaters is het afgelopen jaar gedaald van 928 naar 799. Dit is mede te danken aan de acties die de leerplichtambtenaren op de scholen hebben gedaan. Daarnaast zorgt de kwalificatieplicht*) ervoor dat 16- en 17-jarigen sneller in beeld zijn en minder vaak uitvallen. Ook de preventieve acties op de scholen dragen hier aan bij. Van de 799 voortijdig schoolverlaters zijn er in totaal 689 herplaatst in het onderwijs of in een leer-werktraject.
Aanval op uitval
In 2008 heeft de gemeente voor de regio Centraal en Westelijk Groningen een convenant met het Rijk afgesloten: ‘Aanval op uitval’. Eén jaar na het afsluiten is het voortijdig schoolverlaten in deze regio gedaald met 10 procent (volgens voorlopige cijfers van het Ministerie van OCW). Dit resultaat loopt in de pas met de doelstelling.
Meer herplaatsingen
Verder is het percentage herplaatsingen naar het onderwijs en de arbeidsmarkt in 2008/2009 hoger dan in voorgaande jaren. Daarnaast is het percentage ‘onbereikbare’ jongeren juist sterk teruggelopen. Bij het Regionaal Meld- en Coördinatiepunt (RMC) zijn 563 jongeren (van 12 tot 23 jaar) aangemeld. Zij volgden geen onderwijs meer of verzuimden zeer veel. Het aantal meldingen door het UWV is sterk gedaald. Van de gemelde riscoleerlingen zijn 386 herplaatst in het onderwijs. Verder zijn 58 jongeren doorverwezen naar de zorg, hebben 132 een baan gevonden en 31 bleven onbereikbaar.
Verzuim beter in beeld
Het ‘absoluut’ verzuim is de laatste jaren sterk gedaald: van de 19.320 leerplichtigen waren slechts zes niet ingeschreven bij een onderwijsinstelling. Het ‘relatief verzuim’ (minimaal drie dagen ongeoorloofd afwezig) is echter opnieuw gestegen. Een belangrijke oorzaak hiervan is de invoering van de kwalificatieplicht in augustus 2008. Hierdoor hebben de scholen het verzuim van 16- en 17-jarigen beter in beeld. Zij melden dit vervolgens sneller aan de gemeente, die er daardoor adequater op kan reageren.
Preventieve aanpak
De laatste jaren ligt het accent van de leerplichtambtenaren steeds meer op preventie. Het voorkomen van verzuim krijgt extra aandacht in de krachtwijken van de stad: de Korrewegwijk en De Hoogte. Hier loopt sinds 2008 een project waarbij door intensieve samenwerking de zorgleerlingen sneller in beeld komen. De leerplichtambtenaar heeft huisbezoeken afgelegd om afspraken te maken met de kinderen en de ouders. De twee basisscholen in de wijken registreren het verzuim nu beter en melden het sneller. Bij de helft tot driekwart van de leerlingen die tijdens eerdere controleacties te laat of afwezig waren, is het verzuim afgenomen of gestopt.
Zorgafstemming risicojongeren
In het schooljaar 2009/2010 zijn in totaal 373 jongeren met problemen in de netwerken 12-plus aangemeld en besproken. Zorgafstemming Risicojongeren (ZAR), sinds 2004 onderdeel van de afdeling Leerlingzaken, heeft in goede samenwerking en afstemming met de zorgadviesteams (voor risicokinderen van 0 tot 12 jaar) gewerkt aan een sluitende aanpak. Inmiddels is besloten dat de netwerken 12-min en 12-plus opgaan in de Centra voor Jeugd en Gezin. Dit wordt gerealiseerd in het schooljaar 2009/2010.
*) De kwalificatieplicht geldt voor jongeren die de volledige leerplicht achter de rug hebben, maar nog niet 18 jaar zijn en nog geen startkwalificatie hebben gehaald. Zij moeten onderwijs volledig blijven volgen totdat zij een diploma op minimaal mbo-niveau 2 of havo/vwo hebben gehaald.)

