De gemeente heeft in 2009 meer dan vierhonderd onderzoeken verricht naar bijstandsfraude. Bij bijna 290 van deze onderzoeken was sprake van onrechtmatige uitkeringsverstrekking.
Tweehonderd van de vierhonderd onderzoeken gingen over woonfraude. In meer dan de helft van deze woonfraudeonderzoeken bleek de klant niet op het opgegeven adres te wonen.
Meer dan 25 jaar
Dat heeft het college van burgemeester en wethouders bekendgemaakt bij de presentatie van het zogeheten Handhavingsbeleidsplan 2010 van de dienst Sociale Zaken en Werk (SOZAWE). In dat plan legt het college uit hoe de gemeentelijke sociale dienst te werk gaat bij fraudeonderzoeken. Bij de fraudegevallen zat één stel dat meer dan 25 jaar ten onrechte een uitkering had gekregen. De gemeente was voor meer dan 250.000 euro benadeeld.
Huisvuilcontainers
Soms gaan fraudeonderzoekers over tot heimelijk waarnemen van verdachten of het opvragen van gegevens over het gebruik van ondergrondse huisvuilcontainers. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij het opsporen van woonfraude. Dat is een ‘behoorlijke inbreuk op de persoonlijke levenssfeer van burgers’, erkennen B&W. “Terughoudendheid en zorgvuldigheid zijn hierbij geboden.” Wethouder Peter Verschuren van Sociale Zaken en Werk zegt dat de gemeente ‘uiterst zorgvuldig’ omgaat met het spanningsveld tussen privacybescherming en efficiënt fraudeonderzoek.
De Groninger sociale dienst gaat pas tot zwaardere onderzoeksmiddelen over als het administratieve vooronderzoek het vermoeden van fraude niet heeft weggenomen. Bij zo’n vooronderzoek maken de onderzoekers gebruik van gegevens van onder meer woningbouwverenigingen, het water- en energieverbruik en internet. Als verder onderzoek nodig is, worden er stortgegevens bij betrokken. De gemeente benadrukt dat huisvuilgegevens niet standaard worden opgevraagd.
Heimelijke waarnemingen
De onderzoekers kunnen ook nog gebruik maken van andere, zwaardere controle- en opsporingsmethodes zoals heimelijke waarnemingen, onaangekondigde huisbezoeken, buurtonderzoeken, het afluisteren van telefoons en aanhoudingen voor verhoor.
